حضور فناوری های جدید در زندگی ما

معرفی به دوستان اشتراک گذاری

دنیای امروز شاهد ظهور تحولات علمی و فناوری با سرعتی بسیار بیشتر از گذشته است. امروزه یکی از کلیدهای اصلی در حوزه کسب و کار نیز نوآوری است که سود قابل توجهی را برای صاحبان خود به ارمغان می‌آورد. هدف تولید کنندگان فناوری جلب نظر مشتریان است و برای این منظور کاربرد فناوری را در حوزه سرگرمی، سادگی ارتباطات، بهبود روش‌های تشخیص و درمان پزشکی، ساده‌تر کردن کارهای روزمره فردی، استفاده بهینه و گسترده‌تر از منابع در سطح جوامع، تسهیل آموزش و ... معرفی می‌کنند.

حضور فناوری های جدید در زندگی ما

نویسنده: خانم سعیده ساروخانی

مقدمه

دنیای امروز شاهد ظهور تحولات علمی و فناوری با سرعتی بسیار بیشتر از گذشته است. امروزه یکی از کلیدهای اصلی در حوزه کسب و کار نیز نوآوری است که سود قابل توجهی را برای صاحبان خود به ارمغان می‌آورد. هدف تولید کنندگان فناوری جلب نظر مشتریان است و برای این منظور کاربرد فناوری را در حوزه سرگرمی، سادگی ارتباطات، بهبود روش‌های تشخیص و درمان پزشکی، ساده‌تر کردن کارهای روزمره فردی، استفاده بهینه و گسترده‌تر از منابع در سطح جوامع، تسهیل آموزش و ... معرفی می‌کنند. همه این تحولات می‌توانند بر ابعاد زندگی فردی، اجتماعی، اقتصادی و یا حتی سیاسی ما تأثیرگذار باشند. آشنایی هرچه بیشتر با این تکنولوژی‌ها، کمک می‌کند که بتوانیم بدون نگرانی و با درک موقعیت مناسب، بهترین استفاده را داشته باشیم.

معرفی فناوری‌های نو

• اینترنت اشیاء
اینترنت اشیاء ( IoT) مفهومی نوپدید و در عین حال بسیار جذاب است که در آن میلیاردها شیء از طریق شبکه‌های کامپیوتری با یکدیگر، ارتباط برقرار می‌کنند و اطلاعاتی را به اشتراك می‌گذارند. مفهوم اینترنت اشیاء به این صورت است که این اشیاءِ به هم پیوسته، به طور منظم اطلاعاتی را جمع‌آوری، تجزیه و تحلیل می‌کنند و برای آغاز عملیات مورد نیاز، برنامه‌ریزی، مدیریت و تصمیم گیری از آن استفاده می‌کنند. در این فناوری، منظور از اشیاء صرفا دستگاه‌های الکترونیکی و کامپیوتری نیست بلکه هر چیزی از جمله غذا، لباس و حتی خود انسان را نیز شامل می‌شود. با ظهور این تکنولوژی محصولات هوشمندی به بازار عرضه شده‌اند که با یکدیگر و همچنین با انسان‌ها ارتباط برقرار می‌کنند به شکلی که گویی می‌توانند با انسان‌ها حرف بزنند. یخچالی که سخن میگوید و هوشمندانه مقدار مواد غذایی را اندازه گیری می‌کند و در صورت اتمام هریك از مواد غذایی به طور خودکار آن را به فروشگاه نزدیك محل زندگی شما سفارش می‌دهد، ساعتی که به حرف‌های شما گوش می‌کند، ترموستات‌هایی که عادات شخصی شما را یاد می‌گیرند و به حافظه خود می‌سپارد، خودروهایی که به شما می‌گویند نیاز به قطعه‌ای جدید دارند و یا اتویی که فراموش کرده‌اید آن را خاموش کنید به شما هشدار می‌دهد تا بتوانید حتی از راه دور آن را خاموش کنید، مثال‌هایی از اینترنت اشیا هستند. اینترنت اشیا برای بسیاری از شرکت‌های تجاری و فروشگاه‌ها نیز بسیار موفق عمل کرده و باعث شده آینده‌ای روشن برای این تکنولوژی در حوزه تجارت تصور شود. در حال حاضر فروشگاه‌هایی که از اینترنت اشیا استفاده می‌کنند نگران تمام شدن محصولات خود نیستند زیرا سیستم کنترل هوشمند انبار، در هر لحظه از موجودی تمام محصولات مطلع است و حتی کار سفارش را نیز خود به خود انجام می‌دهد. (محمدیان، 1394، ص 4 تا 62)

فناوری

• واقعیت‌های افزوده، مجازی و ترکیبی
در تکنولوژی واقعیت‌های افزوده، مجازی و ترکیبی، لایه بالاتری از آنچه انسان به تنهایی از محیط اطراف خود درک می‌کند تهیه و در اختیار او قرار می‌دهد. برای اینکار تجهیزاتی طراحی شده و بر روی بدن انسان قرار داده می‌شود تا امکان درک این لایه‌ی بالاتر را به حواس او بدهد.
واقعیت افزوده نسخه پیشرفته‌ای از واقعیت موجود است که بوسیله دستگاه دیده می‌شود. در واقعیت افزوده، ابتدا بخشی از داده‌های دنیای واقعی در اختیار تجهیزات این فناوری قرار داده شده و بر اساس آن، داده‌های افزوده ایجاد می‌شود. از جمله تجهیزاتی که برای این فناوری طراحی شده می‌توان لنز دوربین یک گوشی هوشمند، شیشه‌های عینک یا یک سربند نام برد. در یک مثال ساده از واقعیت افزوده، ما می‌توانیم گوشی موبایل را در مقابل خود گرفته و با نمایش تصویری از کسب و کارهای دور و بر، اطلاعات بیشتری از آنها بدست آوریم. واقعیت افزوده بوسیله عینک، هرچند قبل از لنز دوربین گوشی‌های هوشمند مطرح شده بود، ولی به دلیل ساختار سخت و سنگین و هزینه بالای آن، با استقبال زیادی روبرو نشد و پیشرفت زیادی نکرد.
واقعیت مجازی به کمک فناوری‌هایی ایجاد می‌‌شود که فضای ویدئویی اطراف ما را تغییر می‌دهند و از طریق محرک‌های دیداری و شنیداری ما، قابل تجربه‌کردن هستند. در این فناوری حرکات ما تعیین می‌کند که چه اتفاقی در این فضا واقع شود. بسته به اینکه چه بستری استفاده شده باشد، تعامل ما با این فضا متفاوت خواهد بود.

فناوری



برای مثال سربندهایی بر اساس واقعیت مجازی طراحی شده است که بوسیله کنترل کننده آن، می‌توانیم داخل فضای مجازی مانند یک بازی ویدئویی، با 360 درجه آزادی، حرکت کنیم و عوامل محیطی آنرا مانند باران، گرما و سرما، احساس کنیم. بطوریکه می‌توان گفت واقعیت مجازی دنیای مجزایی است که بصورت هنری و غیر‌واقعی طراحی شده و ما را در خود فرو می‌برد.
واقیعت ترکیبی را می‌توان سطح بالاتر واقعیت افزوده دانست که در آن نه فقط لایه‌ای از واقعیت، بلکه ترکیبی از واقعیت و مجاز بر روی دنیای واقعی اطراف ما قرار می‌گیرد. برای تجربه واقعیت ترکیبی هم می‌توان از لنز دوربین گوشی هوشمند استفاده کرد ولی کارکرد سربندها در آن موفق تر بوده و تجربه بهتری را ایجاد کرده‌است. در این تجربه ما می‌توانیم با دنیای واقعی که از طریق سربند مشاهده می‌کنیم ارتباط برقرار کنیم. بنابراین در واقعیت ترکیبی هم، لایه افزوده شده واقعیت وجود دارد و البته در آن قابلیت تعامل نیز گنجانده شده‌است. (Dachis, 2017)

• تلویزیون اینترنتی
با گسترش شبکه IP و تکنولوژی‌های مربوط به شبکه اینترنت، امکان پخش و تماشای ویدئو و صدا بر روی این شبکه فراهم شده است. امروزه سرویس‌های نوینی که با نام IPTV و OTT عرضه می شوند، به سرویس جذابی برای مشترکان مبدل شده‌است. این سرویس‌ها در بازارهایی که پهنای باند مناسبی در اختیار مشترکان قرار داده‌اند، با هزینه مناسبی ارائه شده و دامنه فراگیری از پخش زنده کانال‌های تلویزیونی، صوت و ویدئوی درخواستی، سرویس‌های تعاملی و ... را در برمی‌گیرد.
• تحلیل بزرگ داده ها
داده های بزرگ معمولا به مجموعه از داده‌ها اطلاق می شود که اندازه آنها فراتر از حدی است که با نرم‌‌افزارهای معمول بتوان آنها را در یک زمان معقول دریافت، پالایش، مدیریت و پردازش کرد. مفهوم «اندازه» در داده‌های بزرگ بطور مستمر در حال تغییر است و به مرور بزرگتر می‌شود. تحلیل دادههای بزرگ مجموعه‌ای از تکنیک‌ها و تاکتیک‌هایی است که با کمک شکل جدیدی از یکپارچگی، بتوانند ارزش‌های بزرگی را که در مجموعه‌های بزرگ، پیچیده و متنوع داده پنهان شده اند، آشکار سازند. (خانی‌زاد، 1394)
• هوش مصنوعی
هوش مصنوعی فناوری و شاخه‌ای در علوم کامپیوتر است که به مطالعه و توسعه نرم‌افزار و دستگاه‌های هوشمند می‌پردازد. یک عنصر یا عامل هوشمند سیستمی است که محیط را درک کرده و اقداماتی را برای حداکثر کردن احتمال موفقیت خود انجام می‌دهد. بر اساس ادعای مطرح شده در این فناوری، هوش انسان که اصلی‌ترین توانایی اوست را می‌توان به گونه‌ای دقیق توصیف کرد که دستگاه‌های مختلف هم قادر به شبیه‌سازی آن باشند. این ادعا البته مباحث فلسفی درباره مشکلات اخلاقی ایجاد موجودات مصنوعی، را که از دیرباز به آن پرداخته شده است، دوباره زنده می‌کند. امروزه هوش مصنوعی به بخشی ضروری از صنعت فناوری اطلاعات و بسیاری از دشوارترین مسائل علوم کامپیوتر تبدیل شده است. (پیوست، بی‌تا)

کاربرد فناوری‌های نو در زندگی روزمره

• ایجاد فضاهای هوشمند
ایجاد فضاهای هوشمند مانند خانه یا شهر هوشمند با هدف بالا بردن سطح امنیت و استفاده بهینه از منابع دنبال می‌شود.

فضاهای هوشمند

دستگاه‌ها و وسایل موجود در یک خانه هوشمند، به عنوان اشیاء در فناوری اینترنت اشیاء تعریف شده و از راه دور و از طریق یک گوشی تلفن همراه و یا تبلت، قابل دسترس،کنترل و مدیریت می‎باشند. این فناوری همچنین می‌تواند فرصت‌های زیادی از قبیل اصلاح خدمات عمومی و افزایش امنیت در کشور را برای دولت‌ها فراهم کند. برای مثال، کنترل ترافیک، نظارت و کنترل تصویری خیابان تاریک محل سکونت شهروندان توسط خودشان، کنترل سطح آب مخازن و کانال‌ها به صورت هوشمند و ... را می‌توان نام برد. (پیروز، 1395، ص 10)
• فناوری‌های سلامت
يکی از زمينه هايي كه بـا ورود اينترنـت اشـیاء دسـت خـوش تغييـر می‌شود پزشكي و به طور گسترده مفهوم سلامت است. با ورود این تكنولوژي می‌توان تحول عظيمي در سلامت ايجاد كرد و از خيلي از مرگ و میرها جلوگيري كرد و هم مي‌توان از هزينه ها كاست. بوسیله این تکنولوژی می‌توان به سادگی کارهایی مانند رﺻﺪ ﻋﻼﺋﻢ ﺣﻴﺎﺗﻲ از ﻗﺒﻴﻞ ﻓﺸﺎر ﺧﻮن، دﻣﺎي ﺑﺪن، ﺿﺮﺑﺎن ﻗﻠﺐ، ﻗﻨﺪ ﺧﻮن، بررسی اﻧﻮاع و ﻣﻴﺰان ﻣﻮاد ﻣﻮﺟﻮد در ﺧﻮن اﻧﺴﺎن، ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ رژﻳﻢ ﻏﺬاﻳﻲ و دارو، ﭘﺰﺷﻜﻲ از راه دور و ﺗﺸﺨﻴﺺ از راه دور را برای تعداد زیادی از بیماران و یا افراد تحت کنترل انجام داده و هشدارهای مناسب را در زمان لازم برای آن‌ها ارسال کرد.

فناوری

فناوری واقعیت مجازی نیز در زمینه‌ی بهداشت و درمان موفق عمل کرده‌است. لنزهایی با نام هولولنز تحت این فناوری، برای دانشجویان پزشکی یک محیط آموزشی سه‌بعدی هولوگرافیک را فراهم کرده‌اند. دانشجویان تصویر سه‌بعدی اندام بدن را در اندازه‌ای مشاهده می‌کنند که استخوان‌ها و رگ‌ها در آن، به وضوح مشخص است. به کمک این تصاویر همچنین پزشکان در فرآیند برنامه‌ریزی پیش از جراحی، می‌توانند پیامدهای احتمالی ناشی از جراحی را بررسی ‌کنند. (اکبری، 1396)
• کمک به حادثه دیدگان
یکی دیگر از فواید اینترنت اشیاء امکان کمک به حادثه‌دیدگان است که از طریق آن می‌توانند به سرعت با بیرون از محل حادثه ارتباط برقرار کنند. این کار توسط دستگاه‌ها و حسگرهای IoT که مصرف انرژی بسیار کمی دارند و یا با باطری کار می‌کنند، محقق می‌شود. این دستگاه‌ها قابلیت این را دارند تا از طریق بلوتوث و بدون استفاده از اینترنت عمومی نیز با یکدیگر ارتباط برقرار کنند. حتی این احتمال وجود دارد که دستگاه‌های IoT بتوانند شبکه خود را تشکیل داده، برخی از عملکردهای پایه‌ای شبکه را انجام دهند و سیگنال‌های لازم را ارسال و دریافت کنند. (نیک‌روش، 1395)
• سرویس‌های تعاملی
فناوری انتقال ویدئو بر روی شبکه اینترنت این امکان را به مشتریان خود داده تا بتوانند محتوای مورد نظر خود را از داخل بانکی از محتوا، انتخاب کنند و یا برنامه‌های رادیویی و تلویزیونی را در زمان دیگری مشاهده کرده و پخش آنرا به دلخواه متوقف کرده، به عقب یا جلو ببرند.


جمع آوری

فناوری‌ها، امروزه نقش‌های زیادی را در زندگی ما بعهده گرفته‌اند. برخی از این نقش‌ها ساده کردن کارها و بهینه کردن نحوه استفاده از منابع است، در حالیکه برخی دیگر امکانات جدیدی را به زندگی فردی و اجتماعی ما اضافه می‌کند. هرچند تصمیم گیری در نوع استفاده از این فناوری‌ها همیشه در اختیار ما نیست لیکن آگاهی داشتن از آن همواره می‌تواند برای ما مفید باشد.

مراجع

• اکبری، خاطره، 1396، کاربرد ترکیب فناوری واقعیت مجازی و افزوده در بخش سلامت (بخش نخست)،
http://www.exos.ir/فناوری-واقعیت-مجازی-افزوده-هولولنز/
• پیروز، رضا، ،امیرهوشنگ تاجفر، محمد قیصری، 1395، کنترل و امنیت در خانه هوشمند با بهکارگیری فناوری اینترنتی از اشیاء، کنفرانس بین المللی مهندسی کامپیوتر و فناوری اطلاعات، http://iotiran.com/media/k2/attachments/control_and_security_in_Smart_home.pdf
• پیوست، بی‌تا، تعریف و شاخه‌های هوش مصنوعی، ماهنامه اطلاع‌رسانی، پژوهشی، تحلیلی و فرهنگی،
• خانی‌زاد، رحیم، 1394، تحلیل و مدیریت داده های بزرگ (Big Data)،
https://www.dadekavan.ir/services/تحلیل-و-مدیریت-داده-های-عظیم-big-data
• محمدیان، ایوب، 1394، مدلهای کسب و کار اینترنت اشیاء، پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطالعات (مرکز تحقیقات مخابرات ایران)، https://iot.itrc.ac.ir/sites/default/files/ITRC.IOT_.industry.OA_.81294%20%281%29.pdf

نظرات

 
   
 
Captcha